Künye nedir, neden ana sayfadan ulaşılmalı?
Künye, bir yayının “kimlik kartı”dır: yayını kimin çıkardığını, kimin sorumlu olduğunu ve ona nasıl ulaşılacağını gösterir. Basılı gazetede ikinci sayfanın altındaki kutudur; internet haber sitesinde ise kanun yerini bile tarif eder: bilgiler “kullanıcıların ana sayfadan doğrudan ulaşabileceği şekilde ve iletişim başlığı altında” bulunur 5187 m.4/3. Yani künyeyi menünün üçüncü seviyesine gömemezsiniz; ana sayfadaki üst veya alt menüde “İletişim” (ya da “Künye / İletişim”) bağlantısı tek tıkla bu sayfaya götürmelidir.
Künye yalnızca kanun için değildir. Google News içerik politikaları da yayıncıdan açık yazar bilgisi, yayın ve yayıncı bilgisi ile iletişim bilgisi ister; Google’ın “kim yazdı, kim sorumlu” sorusuna verdiğiniz cevap künyedir. Ayrıntı Google News kayıt sayfasında.
Zorunlu bilgiler listesi
| Bilgi | Kaynak fıkra | Açıklama |
|---|---|---|
| Yönetim yeri | m.4/2 | Beyannamedeki adresle aynı olmalı |
| Sahibi (gerçek/tüzel kişi) | m.4/2 | Tüzel kişiyse unvan; temsilcisi ayrıca |
| Varsa temsilcisi | m.4/2 | Tüzel kişi temsilcisi |
| Sorumlu müdür | m.4/2 | Birden fazlaysa sorumlu olduğu bölüm |
| Yayın türü | m.4/2 | Yaygın / bölgesel / yerel |
| Faaliyet gösterilen iş yeri adresi | m.4/3 | Fiilen çalışılan adres |
| Ticari unvan | m.4/3 | Ticaret siciline kayıtlı unvan |
| Elektronik posta adresi | m.4/3 | Çalışan, okunan bir adres |
| İletişim telefonu | m.4/3 | Aranabilir numara |
| Elektronik tebligat adresi | m.4/3 | UETS adresi; beyannamedekiyle aynı |
| Yer sağlayıcının adı ve adresi | m.4/3 | Hosting/altyapı sağlayıcınız |
Kanunda sayılmasa da iyi uygulama olarak eklenenler: genel yayın yönetmeni ve editörler, yazar sayfalarına bağlantı, yayın ilkeleri, düzeltme ve cevap başvurusu için yol, KVKK aydınlatma metni ve çerez politikası bağlantıları, reklam ve sponsorluk açıklaması.
Kopyalanabilir künye şablonu
Köşeli parantezli alanları kendi bilgilerinizle değiştirin. Başlığı “İletişim” veya “Künye ve İletişim” yapın ve ana sayfa menüsüne ekleyin.
KÜNYE VE İLETİŞİM
Yayının adı: [Yayın Adı] — internet haber sitesi
Yayın türü: [Yerel / Bölgesel / Yaygın] süreli yayın
Sahibi: [Ad Soyad] / [Tüzel kişi unvanı]
Tüzel kişi temsilcisi: [Ad Soyad]
Sorumlu müdür: [Ad Soyad]
Genel yayın yönetmeni: [Ad Soyad] (isteğe bağlı)
Ticari unvan: [……… Anonim/Limited Şirketi]
Yönetim yeri ve iş yeri adresi: [Mahalle, Cadde, No, İlçe/İl]
İletişim telefonu: [+90 ……]
Elektronik posta: [iletisim@alanadi.com.tr]
Elektronik tebligat (UETS) adresi: [……]
Yer sağlayıcı: [Firma unvanı], [Adres]
Düzeltme ve cevap başvuruları: [duzeltme@alanadi.com.tr]
KVKK aydınlatma metni · Çerez politikası · Yayın ilkeleri · Reklam ve sponsorluk açıklaması
Yer sağlayıcı, sitenin barındığı sunucuyu işleten firmadır. Yönetilen haber yazılımı kullanıyorsanız yazılım sağlayıcınız aynı zamanda yer sağlayıcı olabilir; hangi unvan ve adresin yazılacağını sağlayıcınıza sorun. Hosting kararı için haber sitesi hosting seçimi.
Her haberde tarih damgası
7418 ile eklenen ikinci kural künyeden bağımsızdır: “İnternet haber sitelerinde bir içeriğin ilk kez sunulmaya başlandığı tarih ile sonraki güncelleme tarihleri, her erişildiğinde değişmeyecek şekilde içeriğin üzerinde belirtilir” 5187 m.4/4. Pratikte bu şu demektir:
- Haber detay sayfasında yayın tarihi (saat dahil önerilir) ve varsa güncelleme tarihi görünür metin olarak yer alır.
- Tarih, sayfa her açıldığında “bugün” olarak yeniden üretilmez; veritabanındaki sabit değerden gelir.
- Aynı tarihler
datePublishedvedateModifiedolarak NewsArticle JSON-LD’de de verilir; görünür tarih ile yapılandırılmış veri tutarlı olmalıdır.
Tema seçerken bu alanın varsayılan olarak açık olduğundan emin olun; bazı temalar “tarih gizle” seçeneğiyle gelir. Bkz. haber sitesi tasarımı.
Yazar sayfaları ve yayın ilkeleri
Künye yayını tanıtır; yazar sayfaları haberi yazanı tanıtır. Her muhabir ve köşe yazarı için ad, görev, kısa biyografi ve iletişim yolu içeren bir sayfa açın; haber detayındaki yazar adı buraya bağlansın ve NewsArticle verisinde author.url bu adresi göstersin. Google News şeffaflık politikası yazar bilgisini açıkça ister; okur için de “kim yazdı” sorusunun cevabı güven demektir. Künyenin yanına kısa bir “yayın ilkeleri” sayfası ekleyin: kaynak gösterme, düzeltme politikası, reklam ile haberin ayrımı, çıkar çatışması kuralı. Bu metinler uzun olmak zorunda değil; var olmaları ve uygulanmaları yeterli.
Künye eksikse ne olur?
Zorunlu bilgilerin gösterilmemesi veya gerçeğe aykırı gösterilmesi hâlinde süreli yayınlarda sorumlu müdür ve sorumlu müdürün bağlı olduğu yetkili adli para cezasıyla cezalandırılır 5187 m.15; 7418 bu hükme “ve internet haber sitelerinde” ibaresini ekledi. Kanun metnindeki tutarlar 2004 tarihlidir ve yeniden değerleme ile güncellenir. Ayrıca künye bilgileri beyannamedeki bilgilerle çelişiyorsa başsavcılık düzeltme ister; bkz. internet haber sitesi beyannamesi.
Künyeyle ilgili sık sorulanlar
Künye ayrı sayfa mı olmalı, footer’a yazsam olur mu?
Kanun “iletişim başlığı altında” ve “ana sayfadan doğrudan ulaşılabilir” der. Footer’da tüm bilgileri eksiksiz vermek de bu şartı karşılayabilir; ancak ayrı bir “İletişim/Künye” sayfası hem daha okunaklıdır hem Google’ın şeffaflık beklentisine daha iyi cevap verir.
Şahıs olarak yayın yapıyorum, ticari unvanım yok. Ne yazacağım?
Ticari unvan tacirler içindir; şahıs işletmesi kurduysanız vergi levhanızdaki unvanı yazın. Hiç işletmeniz yoksa bu alanda ad-soyadınız yer alır; durumunuzu avukatla netleştirin.
E-tebligat adresini herkes görecek mi?
Evet, kanun bunu künyede ister. UETS adresi yalnızca resmî tebligat içindir; herkese açık olması işleyişini etkilemez.
Yer sağlayıcı değişirse?
Künyeyi güncelleyin. Yer sağlayıcı beyanname içeriğinde yer almadığından beyanname yenilemesi gerekmez; ancak yönetim yeri, sahip, sorumlu müdür veya e-tebligat adresi değişirse iki hafta içinde yeni beyanname verilir 5187 m.8/2.
Künye hazır olduğunda yayına geçmeden önce son teknik adıma geçin: Google News kayıt ve yayın hazırlığı.
Kaynaklar
- 5187 sayılı Basın Kanunu m.4 (zorunlu bilgiler; 7418/3 ile eklenen fıkralar), m.8/2, m.15 — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5187.pdf
- Google News içerik politikaları — şeffaflık (yazar, yayın, iletişim bilgisi) — https://support.google.com/news/publisher-center/answer/6204050
- Google Search Central — Article yapılandırılmış verisi (datePublished, dateModified) — https://developers.google.com/search/docs/appearance/structured-data/article
Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır; hukuki danışmanlık değildir. Ayrıntı: Yasal uyarı.